Jatea eta edatea oinarrizko futbolean: entrenatzaileak jakin behar duena
Jokalari gazte batek entrenatzeko eta, aldi berean, hazteko jan behar du. Zenbat edan, zer jan partidaren aurretik eta ondoren, zergatik pairatzen duten haurrek beroa gehiago eta zergatik ez dituzten osagarririk behar, FIFAren elikadura-gidaren arabera.
Linkalde · 2026-10-20
Oinarrizko futbolean, janaria eta edaria ia beti familien eskuetan geratzen dira. Baina entrenatzaileak etxean ikusten ez diren gauzak ikusten ditu: askaldu gabe entrenamendura iristen den jokalaria, botilarik ekartzen ez duena edo bigarren zatiaren erdian ahitzen dena. FIFAren futbolerako elikadura-gidak gogorarazten du behe mailetako entrenatzaile askok gazteen beharrak ezagutu gabe hartzen dutela kargua, eta oinarrizko ezagutza batzuk izatea komeni zaiela ohitura onak transmititzeko.
Haur bat ez da heldu txiki bat, ezta jatean ere
- Tenperatura okerrago erregulatzen dute. Gorputza hozteko mekanismoa ez da hain eraginkorra haurrengan, beraz, beroari, arropari, ahalegin motari eta hidratazioari erreparatu behar zaie.
- Bi helburutarako jaten dute. Hazteko energia, proteinak eta mineralak behar dira, eta horri entrenamenduak gastatzen duena gehitzen zaio. Jokalari gazte oso aktibo batentzat zaila izan daiteke guztira iristea.
- Hobe maizago eta gutxiago. Energia ugari jateko, FIFAk eguna 5 eta 9 otordu eta askari artean banatzea gomendatzen du, plateren tamaina handitu beharrean.
- Osagarririk ez. Modu askotarikoan jaten duten jokalari gazteek ez dituzte behar. Osagarriak ez dira arrakastarako lasterbide bat.
Haur askok azkar «indartsu jarri» nahi dute, jokalari helduen antza izateko. Hazkundea eta heltzea genetikak markatzen ditu: elikadura onak aprobetxatzen laguntzen du, baina ez ditu aurreratzen.
Edatea: % 2 muga gisa
Ez da beharrezkoa izerdiz galtzen den guztia edatea, baina FIFAk muga argia jartzen du: ariketan likidoaren galerak ez luke gorputz-pisuaren % 2 gainditu behar. Harrobian ohikoak diren pisuetarako, honela geratzen da:
Entrenamendu batean izerdiz galdu daitekeen gehieneko pisua
Nola jakin bakoitzak zenbat izerditzen duen
Jokalari nagusiagoekin proba erraz bat egin daiteke entrenamendu zorrotz batean. Hasi aurretik oinutsik eta arropa gutxirekin pisatzen dira, eta berriro amaitzean, lehor eta hurrengo 10 minututan. Edandakoa idatzi egiten da.
| Urratsa | Adibidea |
|---|---|
| Aurreko pisua | 60,0 kg |
| Ondorengo pisua | 59,2 kg |
| Saioan edandakoa | 0,5 litro |
| Galdutako izerdia (aurretik - ondoren + edandakoa) | 0,8 + 0,5 = 1,3 litro |
| Ondoren berreskuratzeko | 1,2 eta 1,5 litro galdutako kilo bakoitzeko: hemen, 1 eta 1,2 litro |
Entrenamendurako eta partidarako jarraibideak
- Jokalari bakoitza bere botilarekin, eta partekatu gabe, higienearen kariaz.
- Partidaren aurreko egunean, ondo edan otorduekin, hidratatuta iristeko.
- Beroarekin, 500 ml inguru partidaren aurreko ordu edo ordu eta erdian, komunera joateko denbora izan dadin.
- Asko izerdituko bada eta edateko aukera gutxi egongo bada, 300 eta 600 ml aurreko 15 minututan. Gorputz txikiko jokalarietan, gutxiago.
- Entrenatzaileak programatutako edateko etenaldiak, ariketa zenbat eta gogorragoa eta bero handiagoa, orduan eta maizago. Berotzea eta atsedenaldiak ere aprobetxatzen dira.
- Ez gehiegi ere: izerditzen dena baino gehiago edateak pisua irabaztea dakar ariketan zehar.
- Ezer berririk ez partida-egunean. Zapatilak berriak direnean bezala, edari eta janari berriak lehenago entrenamenduan probatzen dira.
Zer jan partidaren inguruan
Karbohidratoak (ogia, arroza, pasta, zerealak, fruta) dira futbolaren erregai nagusia, eta azkar gastatzen dira. Depositua hutsik duen jokalariak gutxiago korritzen du bigarren zatian, okerrago erabakitzen du eta lesionatzeko arrisku handiagoa du. Proteinak eta koipeak, aldiz, ez dira handitu behar partidaren aurreko egunetan.
| Unea | Zer bilatu | Adibideak |
|---|---|---|
| Aurreko otordua | Karbohidratotan aberatsa, koipe eta zuntz gutxikoa urdaila ahula bada. | Esnea zerealekin eta fruta, ogi txigortua eztiarekin, arroza, pasta saltsa arinarekin, ogitartekoak. |
| Berehala ondoren | Karbohidratoak eta proteina apur bat, eta likidoa. | Frutazko irabiatua, jogurta zerealekin, gazta edo urdaiazpiko ogitartekoa zukuarekin, zerealak esnearekin eta fruta bat. |
| Eguneko gainerakoa | Otordu normalak, askotarikoak, bat ere saltatu gabe. | Hainbat otordu eta askaritan banatu, asko entrenatzen bada. |
Klub profesionaletan ohikoa da amaitzean zerbait jateko eskaintzea. Harrobian antzeko zerbait egin daiteke eskala txikian: jokalari bakoitzak partidaren ondorako askaria ekartzea, edo familiak txandaka fruta eta ogitartekoak ekartzea.
Kontuz partida gehiegirekin
FIFAren gidak ohartarazten du jokalari gazte batzuek hainbat talderekin jokatzen dutela eta urtean partida ugari pilatzen dituztela: 100 edo gehiagoko kasuak ezagutzen dira. Nekea ez ezik, karga psikologiko handia ere badakar. Gurasoek, irakasleek eta entrenatzaileek arriskuaz jabetu eta elkarrekin koordinatu behar dute.
Bibliografia
- FIFA y F-MARC. Nutrición para el fútbol. Fédération Internationale de Football Association.