Jokalaria ebaluatzea oinarrizko futbolean: zer begiratu eta nola idatzi
Ebaluatzea ez da notak jartzea: jokalari bakoitza non dagoen jakitea da, gero zer entrenatu erabakitzeko. Zer irizpide erabili, fitxa erraz bat nola prestatu, partida bat nola behatu eta zergatik txikiekin prozesuari begiratu behar zaion, ez emaitzari.
Linkalde · 2026-10-27
Ia entrenatzaile guztiek ebaluatzen dute, horrela deitzen ez badiote ere. Deialdia egitean, nor alboan jokatuko duen erabakitzean edo asteartean egingo den saioa prestatzean, bakoitzak buruan du jokalari bakoitza nola dagoen. Arazoa da ideia hori azken partidan edo gehien nabarmentzen den jokalarian oinarritzen dela maiz. Modu ordenatuan ebaluatzeak kontrakoa egiteko balio du: guztiak ikusteko, benetan axola duena ikusteko eta gero zer entrenatu erabakitzeko.
FIFAren gazteen futbol eskuliburuak ideia batean laburbiltzen du: partidek gazteei eta haien prestatzaileei aurrerapena sistematikoki kontrolatzeko eta ebaluatzeko aukera ematen diete, eta jokalari bakoitzaren eta taldearen errendimenduaren ebaluazio hori da formazio arrakastatsuaren giltza.
Zertarako balio du ebaluatzeak
- Planifikatzeko: taldearen erdiak ez badaki norabidea hartuta kontrolatzen, hori hurrengo saioetan sartzen da.
- Banakatzeko: jokalari bakoitzak hobetzeko puntu bat edo bi ditu, ez hamarreko zerrenda bat.
- Aurrerapena ikusteko: fitxa bera irailean, urtarrilean eta ekainean alderatzeak edozein emaitzak baino gehiago esaten du.
- Jokalariarekin eta familiarekin datuekin eta adibideekin hitz egiteko, ez inpresioekin.
Ebaluatzea ez da sailkatzea. Oinarrizko futbolean helburua ez da gaur nor den onena jakitea, baizik eta bakoitzak bihar hobetzeko zer behar duen jakitea.
Zer begiratu: FIFAren galderak
FIFAk galdera errazen zerrenda batekin ebaluatzea proposatzen du, entrenatzaileak berak zein jokalariak berak erabil dezaketena. Multzokatuta, honela gelditzen dira:
| Blokea | Galderak |
|---|---|
| Badaki jokalariak | Baloiarekin eta baloirik gabe korrika egiten, pasatzen, jasotzean kontrolatzen, dribla egiten, bi hankekin jokatzen, marketik askatzen eta ondo kokatzen? |
| Ba al du jokalariak | Jokabide egokia garaipenean eta porrotean? Eragina du jokoan eta bere taldekideengan? |
| Ba al dauka jokalariak | Fisiko egokia, bata bestearen aurkako dueluetarako indarra, jokoaren ikuspegia, buruz jotzeko trebezia eta jarrera positiboa? |
| Gai al da jokalaria | Dueluak irabazteko, gol egiteko, besteentzat aukerak sortzeko, une egokian ondo erabakitzeko? |
Ez da beharrezkoa galdera guztiak adin guztietan erabiltzea. Benjaminekin teknikari eta jokabideari buruzkoak nahikoa dira; jubenilekin dagoeneko zentzua du erabakiak hartzeari eta taldean duten eraginari begiratzeak.
Fitxa erraz bat
FIFAk proposatzen duen ebaluazio-fitxak irizpideak blokeetan banatzen ditu eta bakoitza 1etik 4ra puntuatzen du. Bertsio laburtu bat, jokalari bakoitzeko bost minututan betetzen dena, hau izan liteke:
| Blokea | Irizpideak |
|---|---|
| Teknika | Bi hankekin jokatzea, pasea, norabidedun kontrola, dribla, tiroa, buruz jotzea. |
| Taktika | Joko-adimena, jarrera erasoan, jarrera defentsan. |
| Egoera fisikoa | Abiadura, indar leherkorra, erresistentzia, mugikortasuna. |
| Koordinazioa | Orientazioa, erritmoa, erreakzioa, oreka. |
| Mentala | Kontzentrazioa, borondatea, iraunkortasuna, konfiantza, sormena. |
| Soziala | Komunikazioa, jokabidea, lagunartekotasuna, serioa izatea. |
Fitxaren eskala
Nola bete ondo
- Hainbat saiotan errepikatuta ikusten dena puntuatu, ez jokaldi isolatu bat.
- Nota baxu bakoitzaren ondoan adibide bat idatzi: «baloia galtzen du bizkarra emanda jasotzean».
- Ez ebaluatu guztiak egun berean: saio bakoitzeko hiru edo lau jokalari errealistagoa da.
- Fitxa bera hiruhilekoero errepikatu, alderatzeko.
Partida bat behatzea
FIFAk partida behatzeko fitxa bat ere proposatzen du: norgehiagokaren datuak (aurkaria, zelaia, zelaiaren egoera, atsedenaldiko eta amaierako emaitza), zituzten helburuak, astean landutako gaiak nola aplikatu diren, partidaren berezitasunak eta balorazio orokor bat (oso ona, ona, ertaina edo eskasa). Erabilgarriena azken laukia da: planifikazio orokorrerako eta banakakorako ondorioak eta neurriak.
Hau da, partidaren behaketa ez da partidarekin amaitzen. Taldeak presiopean jokatuta ateratzen jakin ez badu, hori hurrengo asteko entrenamenduara itzultzen da.
Jokalariak ere bere burua ebalua dezala
FIFAk errendimendua ebaluatzeko bi modu bereizten ditu: kanpoko feedbacka, entrenatzaileak ematen duena, eta barnekoa, autoebaluazioa. Jokalariarekin bere azken partidaren bideoa aztertzeak, edo fitxa bera ematen diozu bere burua puntua dezan eta gero alderatzeak, menderatzen duena eta zer kostatzen zaion ikusten laguntzen dio.
Handik ateratzen diren helburuak, FIFAren arabera, argiak, zehatzak, errealistak eta neurgarriak izan behar dira, entrenatzaileak finkatuak baina jokalariarekin adostuak. «Pasea hobetzea» ez da helburu bat; «rondoetan ezkerreko hankarekin pasea ematea, aurretik gelditu gabe» bai.
Txikiekin, prozesua
12 urtetik beherakoentzat, FIFAren oinarrizko futbol eskuliburuak emaitzak gutxitzea, sailkapenik ez egitea eta betearazpenaren kalitatea kantitatearen edo intentsitatearen aurretik baloratzea gomendatzen du. Adin horietan ebaluatzea haurra ausartzen den, baloia asko ukitzen duen eta gozatzen duen behatzea da.
Kontuz heldutasunarekin. Kategoria bereko bi haur urte batzuetara egon daitezke garapen fisikoan. Gaur duel guztiak irabazten dituena handiagoa delako ez da zertan hiru denboraldi barru onena izan. Ebaluatzean, bereizi teknika eta erabakia tamaina hutsetik.
Bibliografia
- FIFA. Fútbol juvenil. Manual para entrenadores. Fédération Internationale de Football Association.
- FIFA. Manual para entrenadores. Fédération Internationale de Football Association.
- FIFA. Manual de fútbol base (Grassroots). Fédération Internationale de Football Association.